Welcome to Qashqadaryo viloyat hokimiyati   Click to listen highlighted text! Welcome to Qashqadaryo viloyat hokimiyati Powered By GSpeech

wrapper

Maxsus imkoniyatlar

Xalq bilan muloqot va inson manfaatlari yili munosabati bilan Kun.uz tahririyatining ijodiy jamoasi Qashqadaryo viloyatiga safar uyushtirdi. Mazkur safar davomida viloyatda yuz bergan o'zgarishlar, olib borilayotgan ishlar bilan birga mavjud muammo va kamchiliklar ham o'rganildi.

Ana shu yutuq va kamchiliklar, fuqarolar murojaati tahlili va istiqboldagi rejalar yuzasidan viloyat hokimi Zafar Ro'ziyev bilan suhbat bo'lib o'tdi. Jumladan, viloyat hokimi Prezident qabulxonasiga murojaat yo'llash bo'yicha Qashqadaryoning yetakchi o'rinlarda qayd etilayotgani borasida to'xtalar ekan shunday fikrlarni bildirdi:

 

“Mustaqillikning 25 yili davomida viloyatda muayyan ishlar amalga oshirildi. Ammo muhtaram prezidentimiz tashabbusi bilan tashkil etilgan virtual qabulxona hayotimizda o'z yechimini kutayotgan juda ko'plab muammolar borligini, aytish mumkinki, odamlarning turmush tarzi jar yoqasiga kelib qolganini ko'rsatib qo'ydi. Tan olib aytish lozim-ki, shu paytga qadar oddiy insonlar hayotiga befarq qarab kelingan. Bu holatni viloyat hokimidan tortib, mahalla oqsoqoligacha bo'lgan rahbarlar ish jarayonida uchratish mumkin edi. Virtual qabulxonaning tashkil etilishi tom ma`noda barcha rahbarlar uchun kelajak rejasini tuzishda ham as qotmoqda.

Ana shunday muammolar uy-joy, yer, sud-huquq masalalarida o'rtaga chiqmoqda va ularning aksari o'z yechimini topayapdi. Murojaatlarning aksarida Respublika idoralari bilan bog'liq kamchiliklar ham chiqib qolyapti. Biz nafaqat mazkur murojaatlar asosida, balki o'zimizning chekka tumanlarga safarlarimiz chog'ida ham aholi o'rtasida mavjud muammolarni o'z o'rnida va tezkorlik bilan ijobiy hal etyapmiz. Bu esa odamlar ruhiyatida prezidentimiz tomonidan olib borilayotgan siyosatga nisbatan ijobiy munosabatning paydo bo'lishiga sabab bo'lmoqda”.

 

Viloyat hokimi joriy yilning fevral oyida O'zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning viloyatga safari borasida to'xtalar ekan, bu tashrif Qashqadaryo viloyati uchun yangi sahifa ochganini ta`kidladi.

“Viloyatdagi juda ko'plab muammoli masalalar mazkur tashrif davomida o'z yechimini topayapti. Umumiy qiymati uch trln so'm bo'lgan to'rt mingga yaqin loyiha dasturi ishlab chiqildi. 2017-2018 yil davomida viloyatda jami 50 mingga yaqin muqim ish o'rni yaratish rejalashtirildi. Bu viloyatning ochilmagan imkoniyatlaridan unumli foydalanish va fuqarolarning ayrim muammolariga yechim topishda turtki bo'ladi. 

Bundan tashqari, viloyat sog'liqni saqlash tizimidagi o'tkir muammolar ham mazkur tashrif davomida o'z yechimini topdi. Masalan, Qashqadaryo viloyatida qandli diabet bilan kasallanish ko'rsatkichi ancha yuqori. Raqamlar har yili 30 foizgacha ko'tarilib boryapti. Viloyatda esa endokrinologiya shifoxonasi mavjud emas. Qurbi yetganlar poytaxtga yoki xorijga chiqib davolanishyapti, ammo imkoni yo'qlar esa davolanmay, qiynalib yurishgan edi. Prezidentimiz viloyatga tashrifi davomida mazkur yirik muammoni ijobiy hal etib berdi. Bu kabi ishlarga misol qilib yuqumli kasalliklar shifoxonasining yuz foiz ta`mirdan o'tkazilishi ham keltirish mumkin. Chunki bu ta`mir hech qanday investitsiya dasturlariga kiritilmagan holda, mana shu viloyat uchun alohida g'amxo'rlik sifatida amalga oshiriladigan bo'ldi”.

Viloyat rahbarining ta`kidlashicha, Qashqadaryoda kichik va o'rta biznesni rivojlantirish vaqti kelgan. Buning uchun aholi ichiga kirib, ularning nima bilan bandligini o'rganib, ixtisosligi bo'yicha tijorat banklarining kreditlarini yo'naltirish, bu orqali aholi turmush farovonligiga erishish mumkinligini aytib o'tdi.

Aytish mumkinki, elektr energiyasi va toza ichimlik suvi bilan bog'liq muammolar bugun nafaqat Qashqadaryo viloyati, balki respublikaning aksari hududlarida og'riqli muammolardan biri sanaladi. Qashqadaryoda bu holat qanday? Shu haqda viloyat hokimi o'z fikrlarini izhor etdi:

“Aynan mana shu sohalar bo'yicha hukumat tomonidan juda katta qadam tashlanmoqda. Elektr energiyasining yetishmasligi aslida birinchi muammo emas, eng katta muammo shundaki, iste`molchi o'zi ishlatgan elektr haqini o'z vaqtida to'lamayotganidadir. Shu bu yil viloyatimizdagi Tolimarjon issiqlik ishlab chiqarish korxonasida 1 mlrd dollarlik loyiha amalga oshirildi. U yerda ayni paytda 900 mgVatt elektr energiyasi ishlab chiqarildi. Bu viloyatni yuz foiz elektr energiyasi bilan ta`minlash deganidir. So'nggi oylarda elektr energiyasi sohasi doirasida juda katta ishlar amalga oshirildi. Jumladan, viloyatda 2 ta podstansiya qurib bitkazildi, bundan tashqari, 200 ga yaqin qo'shimcha transformatorlar ham o'rnatildi. 

Toza ichimlik suvi muammosi ham Qashqadaryo viloyatiga begona bo'lmagan kamchiliklardan biri. Bu, ayniqsa, viloyatning cho'l tumanlarida juda o'tkir muammo hisoblanadi. Ochig'ini aytganda, olib borilayotgan ishlar umumiy hisobda viloyat aholisining toza ichimlik suviga bo'lgan talabini qondirish uchun yetarli bo'lmayapti. Prezidentimiz viloyatga tashrifi davomida mazkur muammoga alohida to'xtalib o'tdi. Davlatimiz tomonidan joriy yilning aprel oyida qabul qilingan “Qarshi shahri va Qarshi shahri atrofidagi tumanlarni toza ichimlik suvi bilan ta`minlash to'g'risida”gi qarori o'rganib chiqildi. Turli vazirliklar bilan kelishgan holda qonun ijrosini amalga oshirish maqsadida ishchi guruh ham tuzildi. Kelajakda viloyat aholisini toza ichimlik suvi bilan ta`minlash borasida juda katta o'zgarish bo'lishi kutilmoqda. Jumladan, 2017 yilda Qarshi shahri va shahar atrofidagi tumanlarni toza ichimlik suvi bilan ta`minlash holati sezilarli ravishda o'zgaradi.

Ayni damda toza ichimlik suvini noqonuniy ravishda qiymatini oshirib sotayotgan insonlarga nisbatan ham alohida choralar ko'riladi. Nega deganda viloyatda bir tonna suvning narxi 1550 so'm. Bu yilning istalgan mavsumida o'zgarmaydigan narxdir”. 

 

Viloyat rahbari Zafar Ro'ziyev suhbat davomida Qashqadaryo sog'liqni saqlash tizimi faoliyati haqida ham to'xtalib o'tdi:

“Viloyatdagi qishloq vrachlik punktlarida akusher-ginekologlarning yo'qligi juda katta muammolarni keltirib chiqarmoqda. Nega deganda o'smir qizlar o'zlarini shifokorga ko'rsatishdan uyalishadi. Bu albatta, mintaletitga xos bo'lgan jihat. Bu esa so'nggi paytlarda qishloq qizlarida bepushtlik kasalligining keng yoyilishiga sabab bo'lmoqda. Ana shu muammolarning oldini olish maqsadida qishloqlardagi oilaviy poliklinikalar zamonaviy va ehtiyojga zarur bo'lgan tibbiy uskunalar bilan jihozlanmoqda va odamlar orasida tibbiy madaniyatni oshirish bilan bog'liq ishlar muntazam ravishda olib borilmoqda”.

Qashqadaryo viloyat hokimi Zafar Ro'ziyev bilan bo'lib o'tgan suhbat samimiy ruhda kechdi. Intervyu davomida juda ko'plab masalalarga to'xtab o'tildi. Kelajakdagi rejalar va viloyat istiqbolida kutilayotgan ishlar to'g'risida fikr almashildi. Aytish mumkinki, yaqin vaqtlar ichida viloyatning har bir sohasida ko'zga ko'rinarli ishlar amalga oshirish belgilab qo'yilgan va bu aholi turmush tarziga ijobiy ta`sir ko'rsatishi tabiiy.

Mazkur intervyuning to'liq ko'rinishini Kun.uz’nin YouTube tarmog'idagi sahifasi orqali tomosha qilish mumkin.

Sarvarjon 10 yoshda. Darsdan so‘ng bolalar musiqa va san’at maktabiga qatnaydi. Zarbli cholg‘ular sinfida milliy soz – doira chalishni o‘rganayapti. Uydagi bayram,    ziyofatlar, albatta uning doiradagi ijrosisiz o‘tmaydi. Zarifaxon bu yil 5 yoshga to‘ldi. Hozirdan momosi, bobosiga ko‘makchi. Bog‘chadan keldi deguncha, ularning yoniga yuguradi. Hali maktabga borishiga biroz vaqt bo‘lsa ham allaqachon o‘ziga papka, kitob-daftaru ruchka hozirlatgan. O‘zining aytishicha, maktabga borsa, hammadan yaxshi o‘qir ekan. Abdumalik esa endigina 10 oylik bo‘ldi. Ammo u Oymomoni biladi, momosining:

     - Oymomojon hulla,

    Qanotlari tilla, deya xirgoyi qilishiga monand nimalarnidir chug‘urlab, osmondagi yoritqichni izlaydi, ko‘rganida dimog‘i chog‘ bo‘lib, qiyqiradi...

Bular – bizning bolalar. Tinch-osuda yurt bag‘rida o‘sib-ulg‘ayayotgan, ilk yutug‘ini chet tilida burro so‘zlash, sportning biror turida chempion bo‘lish bilan boshlayotgan baxtiyor avlod...

Bugun dunyoning qay bir burchagida ochlik, tashnalikdan azob chekayotgan, yana qaysidir hududida notinchlik sabab ota-onasi, yaqinlaridan bevaqt judo bo‘layotgan, yana qayerdadir allaqanday qarashlar, mutaassiblikning qurboniga aylanayotgan tengdoshlari borligini ham nazarda tutsak, bizning bolalar bekamu ko‘st yashayotgani, ularga eng baxtli bolalik nasib etayotganiga behisob   shukurlar qilamiz. Har yili 1-iyun – Xalqaro bolalarni himoya qilish kuni esa bizda eng tantanavor sana sanaladi, shodlik va quvonch, baxtiyorlik bayrami sifatida nishonlanadi.

Bir bizdagina emas, ushbu bayram yana ko‘plab davlatlarda ham har yili alohida bayram qilinadi. Ilk marotaba 1925-yilda Jenevada bolalar manfaatlari masalalariga bag‘ishlab o‘tkazilgan Butunjahon konferensiyasida bayram sifatida nishonlash qabul qilingan mazkur sana “Xalqaro bolalar kuni” (International Children’s Day) deb nomlangan. Va ushbu sana eng “eski” xalqaro bayramlardan biri sanaladi. Bayram uchun nega aynan 1-iyun sanasi tanlangani ma’lum emas, taxminlardan biriga ko‘ra, 1925-yilda Xitoy Bosh konsuli AQSHning San-Fransisko shahrida xitoylik yetim bolalarning bir guruhini to‘plagan va ular uchun Duan-u sze, ya’ni Ajdarholar festivalini uyushtirgan. Bu bayram aynan 1-iyunda o‘tkazilgan va baxtli tasodif tufayli shu kuni Jenevada konferensiya ham bo‘lib o‘tayotgan edi.

Ikkinchi jahon urushidan keyin bolalar salomatligi va manfaatlarini himoyalash eng muhim masala darajasiga ko‘tarildi va 1949-yilda Parij shahrida bo‘lib o‘tgan ayollar kongressida bolalar baxt-saodatining yagona kafolati bo‘lmish tinchlikni asrash uchun doimiy kurashga bag‘ishlangan ahd yangradi. Xuddi shu yili Moskvada bo‘lib o‘tgan Xalqaro ayollar demokratik federatsiyasi kengashining sessiyasida bu bayram yuqoridagi kongress qaroriga uyg‘un holda Xalqaro bolalarni himoya qilish kuni sifatida ta’sis etildi. Bir yildan so‘ng – 1950-yilning 1-iyunida birinchi marta Xalqaro bolalarni himoya qilish kuni keng bayram qilindi.

Xalqaro bolalar kuni o‘z bayrog‘iga ega. Yuksalish, uyg‘unlik, musaffolik va unumdorlik timsoli bo‘lgan yashil rang fonida chizilgan Yer shari atrofida qizil, sariq, ko‘k, oq va qora odamchalar shakllari tasvirlangan. Bu odamchalar rang-baranglik va bag‘rikenglikni anglatadi. Tasvir markazidagi Yer shakli esa insoniyatning umumiy uyidir.

BMT tomonidan ham bu xayrli tashabbus qo‘llab-quvvatlangan holda bolalarning sog‘lig‘i, baxt-saodati, haq-huquqlarini himoyalash kabi masalalar tashkilot dasturiga kiritildi. Jumladan, 1959-yilda Bola huquqlari deklaratsiyasi qabul qilindi. Keyinroq – 1989-yilning 20-noyabrida esa Bola huquqlari Konvensiyasi qabul qilinib, 61 davlat tomonidan imzolandi.

Bolalar bayrami esa har yili mamlakatlarda o‘ziga xos tarzda, har bir xalqning o‘ziga monand qadriyat va an’analariga uyg‘un holda nishonlanadi. Shu kuni bog‘lar, park va xiyobonlarda, bolalar muassasalarida kichkina insonlarning katta olamiga monand ravishda turli tomoshalar tashkil qilinadi, yetim bolalar holidan xabar olinadi, xayr-saxovat tadbirlari uyushtiriladi.

Bularning bari ezgulikka xizmat qiladi, albatta. Ammo botinda bosh ko‘taradigan bir savol-so‘roq ham bor: bugun biz kattalar bolalarni nimadan yoki kimdan himoya qilmog‘imiz kerak? Bu savolga javob izlab, ijtimoiy tarmoqda turli kasb egalari, jamoatchilik vakillarining qarashlarini o‘rganish natijasida asosan quyidagilar ma’lum bo‘ldi:

1.“Bolalarni bugungi kunda tarqalayotgan turli yuqumli xastaliklardan asrashimiz shart!” Bu – tibbiyot xodimlarining xulosasi. Zero, bolalar kelajak egalari. Ularning   sog‘lig‘i bashariyat hayotining davom etishiga kafil bo‘ladi.

2. “Bolalarimizni bechoralik, faqirlikdan himoyalashimiz kerak!” Bu esa oddiy qo‘l kuchi bilan kun kechiradigan kishilarning fikri. Har bir bolaning bepul ta’lim olishi bizning yurtda kafolatlab qo‘yilgan, ammo uning kelajakda mustahkam moddiy tayanchga ega bo‘lishi, o‘zi va oilasini ta’minlay olishi uchun jon kuydirish, to‘g‘ri yo‘naltirish ota-onaning eng muhim vazifasi.

3. “Farzandlarimizni bugungi kunda turli salbiy axborotlar xurujidan himoya qilishimiz lozim!” Bu – o‘qituvchilar, ziyolilarning qarashi. Darhaqiqat, bugun radio-televidenie, kompyuter o‘yinlari, internet va hatto o‘yinchoqlar orqali bolalar ongiga hujum qilayotgan, ularni o‘z ta’siriga olishga urinayotgan yot g‘oyalar ko‘pdan ko‘p. Goh zararsiz o‘yinchoq, gohida ertak-she’r ko‘rinishida ham xuruj qilayotgan yot, begona g‘oyalar bolalarimiz ongi-tafakkuriga soya solmasligi uchun, eng avvalo, ota-onalar, ustoz-murabbiylarning o‘zlari bu xurujlarni to‘g‘ri anglamog‘i shart. Shundagina murg‘ak qalbning tuganmas savollariga to‘g‘ri javob berish, nima yaxshiyu nima yomonligini anglatish mumkin.

4. Savolimizga hazil tariqasida shunday javob berganlar ham bo‘ldi: “Biz hozirgi bolalardan o‘zimizni himoya qilishimiz kerak, ular bilmaydigan narsaning o‘zi yo‘q, hisobi!”

Nachora, bu ham to‘g‘ri. Chindan, bugunning bolalari ko‘p narsani bilishadi. Garchi hali yozishni bilmaydiganlari ham momo-buvalari ocholmagan telefon kodini bir zumda ochib berishadi, kompyuterni mustaqil yoqib, o‘zlari yaxshi ko‘radigan multfilmni qo‘yib ko‘ra olishadi. Biroq ming bilimdon, ming aqlli bo‘lmasin, bola – baribir bola. Uning tiyrak nigohlari atrofidan ideal izlashini, yuragida muhabbati, tuganmas shijoati qaynab turishini, ongi esa yozilmagan qog‘oz singari top-toza va pok ekanligini unutib bo‘lmaydi. Demak, shunga monand yo‘l tutish, bolalardan ilg‘orroq, ularga o‘rnak bo‘lishga munosib bo‘lishimiz shart. Qadim allomalarimiz aytgani kabi, bolaga odamiylik sabog‘ini singdirish, avvalo o‘zi ibrat ko‘rsatish – eng yaxshi himoyadir.

Qarshi temir yo‘l vokzalida Jizzax shahrida bo‘lib o‘tgan "Barkamol avlod - 2017" sport o‘yinlarida ishtirok etgan viloyatimiz delegatsiyasi a’zolari tantanali kutib olindi. Marosimda viloyat hokimligi, davlat va jamoat tashkilotlari vakillari, sportchi yoshlarning ota-onalari ishtirok etdi.
Ta’kidlab o‘tish joiz, yosh avlodni sog‘lom va barkamol qilib voyaga yetkazish, mamlakatimiz dovrug‘ini dunyoga tanitishda sportning o‘rni juda muhim. Shu bois mustaqillikning ilk yillaridanoq yurtimizda sportni ommalashtirishga katta e’tibor qaratilmoqda. Ayniqsa, Birinchi Prezidentimiz Islom Karimov tashabbusi bilan joriy etilgan, dunyoda o‘xshashi yo‘q uch bosqichli tizim - "Umid nihollari", "Barkamol avlod" hamda Universiada sport o‘yinlari yoshlarimiz o‘rtasida sportga bo‘lgan qiziqishni yanada oshirdi. An’anaviy tarzda tashkil etib kelinayotgan bu musobaqalar o‘z nufuzi, ahamiyati va miqyosiga ko‘ra, "Kichik Olimpiada" deya e’tirof etilayotgani ham bekorga emas. Zero, mazkur an’anaviy o‘yinlar xalqaro Olimpiada talablariga qat’iy amal qilgan holda hamda xolislik, halollik, adolat, totuvlik kabi mezonlar asosida o‘tkazilishi bilan ajralib turadi.

25-27-may kunlari Jizzax shahrida ushbu uch bosqichli musobaqalarning o‘rta bo‘g‘ini - "Barkamol avlod" sport o‘yinlari doirasida mamlakatimiz akademik litsey va kasb-hunar kollejlarining 898 o‘quvchisi sportning 17 turi bo‘yicha bellashuvlarda ishtirok etdi. Ular 193 ta oltin, 193 ta kumush va 214 ta bronza medali uchun bahs olib borishdi. Musobaqalarda viloyatimiz vakillari ham ko‘pgina sport turlari bo‘yicha munosib kurash olib borishdi. Jumladan, futbol bo‘yicha terma jamoamiz a’zolari yarim final bahslarida xorazmlik tengdoshlariga hech qanday imkoniyat qoldirmagan bo‘lsa, finalda Farg‘ona viloyati vakillari ustidan irodali g‘alabaga erishib, birinchi o‘rinni qo‘lga kiritdi.

-  Ayniqsa, farg‘onaliklar bilan bo‘lgan o‘yin juda hayajonli kechdi, - deydi terma jamoamiz a’zosi, Qarshi olimpiya zaxiralari kolleji o‘quvchisi Mirzabek Jonimqulov. - Sababi, finalning mas’uliyati juda katta bo‘ladi. Asosiy vaqtda 1:1 hisobi qayd etilib, kurash penaltilar seriyasiga qadar yetib bordi. 11 metrdan to‘p tepish bellashuvida esa omad biz tomonda bo‘ldi va 4:3 hisobida g‘alaba qozonib, oltin medallarni qo‘lga kiritdik.

Shuningdek, gandbol bo‘yicha qizlar terma jamoasi 3-o‘rinni egallagan bo‘lsa, suzish bo‘yicha umumjamoa hisobida xuddi shunday o‘rin qo‘lga kiritildi. Yengil atletikachilarimiz esa 8-o‘rinni egalladi. Shunga qaramay, yakkalik bahslarida oltin medallar ham bor. Xususan, Kasbi tumanidagi Denov qishloq xo‘jaligi kasb-hunar kolleji 1-bosqich o‘quvchisi Malika Vohidova 800 metr masofaga yugurish bahslarida ajoyib natija qayd etib, ancha nomdor raqiblarini ham ortda qoldirdi.

- Bu yil sportdagi faoliyatim yutuqlarga boy bo‘lmoqda, - deydi u. - May oyi boshida Buxoro shahrida bo‘lib o‘tgan O‘zbekiston chempionatida 1500 metrga yugurish bahslarida 1-o‘rinni, 800 metrga yugurishda esa 3-o‘rinni egallagan edim. "Barkamol avlod" musobaqasiga ham qattiq tayyorgarlik ko‘rdim. Intilishim o‘z natijasini berdi.

Musobaqalar natijasiga ko‘ra, eng ko‘p medal jamg‘arib, birinchi o‘rinni egallagan Toshkent shahri jamoasi bosh mukofot - O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining "Barkamol avlod - 2017" sport o‘yinlari qatnashchilariga yo‘llagan tabrigining asl nusxasi va Prezident sovg‘asi - "Damas" avtomobili bilan taqdirlandi.
Umumjamoa hisobida ikkinchi o‘rinni egallagan Andijon viloyati va uchinchi pog‘onadan joy olgan Samarqand viloyati jamoalariga Prezident sovg‘asi - "Damas" avtomobillari topshirildi. Viloyatimiz vakillari esa 138 ochko jamg‘arib, 11-o‘rin bilan cheklanishdi.

Ma’lumot o‘rnida keltirib o‘tamiz, "Barkamol avlod" sport musobaqalari boshlangan 2001-yildan buyon viloyatimiz jamoasi qayd etgan eng yaxshi ko‘rsatkich 8-o‘rin bo‘lib qolmoqda. Bu natijaga 2005-yilda erishilgan. Qolgan musobaqalarda esa 10-o‘rindan yuqoriga o‘tilgani yo‘q. Xususan, 2001- va 2008-yilgi bahslarda 14 ta jamoa ichida eng oxirgi o‘rin egallangan bo‘lsa, 2011-yilda 11-, 2014-yilda 10- va 2017-yilda yana 11-o‘rin qo‘lga kiritilmoqda. Bu ushbu musobaqalarga tayyorgarlik jarayoniga ham jiddiy e’tibor qaratish, seleksiya ishlarini to‘g‘ri yo‘lga qo‘yish va malakali murabbiylarni jalb etish lozimligini ko‘rsatadi.

Jizzax shahrida bo‘lib o‘tgan musobaqaning yopilish marosimida ishtirokchilar "Qashqadaryoda ko‘rishguncha!" deya xayrlashishdi. Darhaqiqat, 2020-yilda bo‘lib o‘tadigan "Barkamol avlod" sport musobaqalarining final bosqichiga viloyatimiz mezbonlik qiladi. Umid qilamizki, o‘z uyimizdagi musobaqaga sportchilarimiz, murabbiylarimiz qattiqroq tayyorgarlik ko‘rishadi va sovrinli o‘rinlardan birini qo‘lga kiritamiz.

Qarshi tumanida faoliyat ko‘rsatayotgan "Prizma" xususiy korxonasi asosan devorbop qurilish materiallari ishlab chiqarishga ixtisoslashgan. Shu bilan birga, bugungi kunda bu yerda bir necha turdagi metall konstruksiyalar, temir darvoza va panjaralar yasash ham yo‘lga qo‘yilgan. Korxona tomonidan taklif etilayotgan raqobatbardosh va xaridorgir qurilish mahsulotlari ichki bozorga yo‘naltirilmoqda.

- Bundan 2 yil avval gipsli suvoq, shpaklyovka, maxsus qurilish kleyi, suv emulsiyali bo‘yoq tayyorlashni tashkil etgandik, - deydi korxona rahbari, yosh tadbirkor Shahboz Rahmonov. - O‘tgan qisqa davr mobaynida mahsulotlarimiz o‘z xaridorini topib ulgurdi. Birgina 2016-yilda 50 tonnadan ko‘proq qurilish materialini realizatsiya qildik. Ishlab chiqarish uchun zarur xomashyoni yurtimizdagi korxonalardan sotib olamiz. Natijada mahsulot tannarxini sezilarli darajada arzonlashtirishga erishayapmiz.

Tadbirkorning aytishicha, binoning ham fasadi, ham ichki qismi uchun mo‘ljallangan ushbu qurilish materiallariga talab ayniqsa aholi orasida ko‘paymoqda. Shu bois kelgusida xorijdan zamonaviy uskuna xarid qilish evaziga ishlab chiqarish samaradorligini yanada oshirish maqsad qilingan. Qolaversa, yangi turdagi mahsulotlarni tayyorlashni o‘zlashtirish ham rejalashtirilmoqda. Xususan, ishbilarmon hozirgi paytda ancha xaridorgir qurilish materiali sanalgan moybo‘yoq ishlab chiqarishni tashkil etishni ko‘zlayapti. Xomashyo masalasida muammo bo‘lmasligi mazkur loyiha istiqbolini ta’minlaydi.

M.JO‘RAYEV

 

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining qarori


Mustaqillik yillarida mamlakatimizda madaniyat va san’at sohasini rivojlantirish, jahon miqyosidagi ilg‘or tajribalar asosida zamonaviy madaniyat va san’at muassasalari barpo etish, ularning moddiy-texnik bazasini mustahkamlash, ijodkor ziyolilarni har tomonlama qo‘llab-quvvatlash masalalariga davlatimiz tomonidan ustuvor ahamiyat qaratib kelinmoqda. 

Aholi, xususan, yoshlarning madaniy saviyasini yuksaltirish, ularni milliy va umumbashariy madaniyatning eng yaxshi namunalaridan bahramand etish, shu asosda ma’naviy yetuk, barkamol shaxslarni tarbiyalash, yosh iste’dod egalarining qobiliyati va salohiyatini ro‘yobga chiqarish borasida keng ko‘lamli ishlar amalga oshirildi. 

Shu bilan birga, madaniyat va san’at sohasini boshqarishda eskicha usullar saqlanib qolayotgani, mavjud muammolarni hal etish bo‘yicha kompleks yondashuvning yetishmasligi, madaniyat muassasalarining faoliyatini tashkil etish, aholiga madaniy xizmat ko‘rsatishda oqsoqlikka yo‘l qo‘yilayotgani, aksariyat joylarda madaniyat va san’at maskanlarining moddiy-texnik bazasi bugungi kun talablariga javob bermasligini qayd etish zarur. Ayniqsa, soha uchun yuqori malakali kadrlar tayyorlashda mavjud talab va ehtiyojlarni hisobga olmaslik, ularni qayta tayyorlash, malakasini oshirish borasida puxta tizim yaratilmagani madaniyat sohasida yagona davlat siyosatini samarali amalga oshirish, bu yo‘nalishdagi ustuvor vazifalarni to‘liq bajarish imkonini bermayapti. 

Mamlakatimizni yangilash va modernizatsiya qilishning bugungi yangi bosqichida madaniyat va san’atning hayotimizdagi o‘rni va ahamiyatini oshirish, yosh avlodimizni milliy va umuminsoniy qadriyatlar, ona yurtga mehr va sadoqat ruhida tarbiyalash maqsadida: 

1. O‘zbekiston Respublikasida madaniyat va san’at sohasini yanada rivojlantirish va takomillashtirish bo‘yicha 2017-2021-yillarga mo‘ljallangan chora-tadbirlar dasturi (keyingi o‘rinlarda Dastur deb ataladi) 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 

Dasturning asosiy yo‘nalishlari etib belgilangan quyidagi vazifalar ijro uchun qabul qilinsin: 

madaniyat va san’at muassasalari faoliyatini tashkil etish va samaradorligini oshirish borasidagi qonunchilikni takomillashtirish. Jumladan, muzeylar va teatrlar faoliyatini takomillashtirish hamda moddiy-texnik bazasini mustahkamlashga qaratilgan kompleks chora-tadbirlar ishlab chiqish. Moddiy madaniy meros va arxeologiya obyektlarini muhofaza qilish va ulardan samarali foydalanish mexanizmlarini yanada takomillashtirish; 

madaniyat va san’at muassasalari, teatrlar, muzeylar, badiiy jamoalar, madaniyat va aholi dam olish maskanlari, madaniyat va istirohat bog‘lari faoliyati, moddiy-texnik bazasi holatini atroflicha o‘rganish, ularni ta’mirlash va zarur jihozlar, musiqa asboblari bilan ta’minlash, samarali ijodiy faoliyat uchun qulay shart-sharoitlar yaratish. O‘zbek milliy raqs va xoreografiya san’atini yanada rivojlantirish, madaniyat va san’at rivojiga katta hissa qo‘shgan taniqli san’atkorlar, jahon miqyosidagi nufuzli ko‘rik-tanlovlarda yuqori o‘rinlarni egallagan yoshlarni moddiy qo‘llab-quvvatlash; 

yoshlarni san’at maskanlariga, xususan, teatr va muzeylar, konsert tomoshalariga muntazam jalb etish, o‘zbek va jahon madaniyatining eng sara namunalaridan bahramand etish orqali ularning ma’naviy-axloqiy, estetik didi va madaniy darajasini yanada yuksaltirish. Madaniyat va istirohat bog‘lari hududida “Nuroniylar maskan”larini tashkil etib, faxriylarning madaniy dam olishlari uchun zarur sharoitlar yaratish;

“Seni kuylaymiz, zamondosh!”, “Debyut” kabi teatr san’ati ko‘rik-festivallari samaradorligini oshirish orqali buyuk siymolar, zamonamiz qahramonlari obrazi, bugungi kunda yurtimizda amalga oshirilayotgan ulkan bunyodkorlik ishlarini aks ettirgan, badiiy yuksak sahna asarlarini yaratish. “Bahor nafasi” xalqaro san’at festivali, “Boysun bahori” xalqaro folklor festivali, “Yoshlik bahori” respublika yosh opera ijrochilari festivali singari tadbirlar, turli xalq sayllarini tashkil etib, ularga xorijiy sayyohlarni keng jalb etish; 

madaniyat va san’at yo‘nalishidagi ta’lim muassasalarining malakali kadrlar va mutaxassislarga bo‘lgan talab va ehtiyojlarini o‘rganish, bu borada kadrlar tayyorlash, qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishning samarali tizimini yaratish, zamonaviy ilg‘or tajribalardan foydalanish, dunyoning mashhur musiqachilari, bastakorlari ishtirokida ijodiy uchrashuvlar, mahorat darslari tashkil etish, madaniyat va san’at yo‘nalishidagi ta’lim muassasalarini o‘quv dasturlari va notalar, o‘quv qo‘llanma va darsliklar, ilmiy-metodik adabiyotlar bilan ta’minlash; 

O‘zbekistonning yuksak madaniyati va san’atini xalqaro maydonda yanada keng targ‘ib etish, xalqaro ko‘rik-tanlov va festivallarda mamlakatimiz vakillarining ishtirokini kuchaytirish, Samarqand shahrida o‘tkaziladigan “Sharq taronalari” xalqaro musiqa festivali nufuzini yanada oshirish, boshqa turli tadbirlarda chet ellik madaniyat va san’at namoyandalari keng qatnashishlarini ta’minlash, xalqaro ilmiy-amaliy anjumanlar tashkil etish, sohaga zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini joriy etish va ulardan samarali foydalanish. 

2. O‘zbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi 2017-yilning 1-oktabriga qadar: 

muzeylar va teatrlar faoliyatini takomillashtirish hamda ularning moddiy-texnik bazasini mustahkamlash kompleks chora-tadbirlarini; 

yoshlarni teatr va muzeylarga, konsert-tomosha tadbirlariga tizimli ravishda jalb etish orqali ularning ma’naviy-axloqiy, estetik va madaniy darajasini yanada yuksaltirishga qaratilgan chora-tadbirlar dasturini; 

O‘zbekiston Respublikasi Investitsiyalar bo‘yicha davlat qo‘mitasi va Iqtisodiyot vazirligi bilan birgalikda mamlakatimizdagi konsert-tomosha va teatr muassasalarining ijodiy xodimlari uchun grim va postijyor mahsulotlari, oyoq kiyimlar, maxsus liboslar, jumladan, balet san’ati uchun liboslar, yuksak darajada ishlangan sahna dekoratsiyalari va konstruksiyalari, parda va sahna liboslarini tayyorlashga ixtisoslashgan qo‘shma korxona tashkil etish yuzasidan takliflarini Vazirlar Mahkamasiga kiritsin. 

3. O‘zbekiston Respublikasi Xususiylashtirilgan korxonalarga ko‘maklashish va raqobatni rivojlantirish davlat qo‘mitasi Madaniyat vazirligi va Toshkent shahri hokimligi bilan birgalikda bir oy muddatda Toshkent shahri, Buxoro ko‘chasi, 10-uyda joylashgan binoni “O‘zbekkonsert” davlat muassasasi tasarrufiga o‘tkazish va ushbu binoda jahon andozalariga to‘liq mos keladigan, akademik jamoalarning badiiy dasturlari namoyish etiladigan, jonli ijroga mo‘ljallangan zamonaviy konsert zalini barpo etish bo‘yicha Vazirlar Mahkamasiga taklif kiritsin. 

4. O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi va Moliya vazirligi 2018/2019 o‘quv yilidan boshlab O‘zbekiston davlat konservatoriyasida madaniyat va san’at yo‘nalishidagi oliy va o‘rta maxsus ta’lim muassasalari, shuningdek, maktabdan tashqari ta’lim muassasalari uchun malakali musiqa pedagoglarini tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirishga ixtisoslashtirilgan fakultet tashkil etish yuzasidan zarur choralarni amalga oshirsin. 

5. Quyidagilar Dasturni amalga oshirishni moliyalashtirish manbalari etib belgilansin: 

O‘zbekiston Respublikasi Investitsiya dasturlari mablag‘lari; 

O‘zbekiston Respublikasi Davlat byudjeti mablag‘lari; 

O‘zbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi huzuridagi Byudjetdan tashqari Madaniyat va san’atni rivojlantirish jamg‘armasi mablag‘lari; 

O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Byudjetdan tashqari ta’lim va tibbiyot muassasalarining moddiy-texnik bazasini rivojlantirish jamg‘armasi; 

tijorat banklarining kredit mablag‘lari; 

yuridik va jismoniy shaxslarning homiylik xayriyalari, qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar.

6. O‘zbekiston Respublikasida madaniyat va san’at sohasini yanada rivojlantirish va takomillashtirish bo‘yicha 2017-2021-yillarga mo‘ljallangan chora-tadbirlar dasturini amalga oshirish bo‘yicha Respublika komissiyasi tarkibi 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 

Respublika komissiyasi (A.Aripov): 

Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar, Toshkent shahri, tumanlar va shaharlarda Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi va tegishli hududlarning hokimlari boshchiligida Dasturni amalga oshirish bo‘yicha bir hafta muddatda tegishli ishchi guruhlar tashkil etsin; 

vazirlik va idoralar, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklari tomonidan har bir davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari, viloyat, shahar, tumanlar bo‘yicha Dastur asosida ikki hafta muddatda hududiy dasturlar ishlab chiqilishini ta’minlasin, ularni tasdiqlasin hamda ularda nazarda tutilgan tadbirlar o‘z vaqtida amalga oshirilishini muvofiqlashtirsin; 

Toshkent shahrida 30-may kuni videoselektor yig‘ilishi o‘tkazildi. Unda 2017-yilgi Investitsiya dasturiga kiritilgan va O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning mamlakatimiz hududlariga tashriflari davomida ishlab chiqilgan investitsiya loyihalarini amalga oshirish borasidagi ishlarning holatini tanqidiy tahlil qilish va baholash masalalari ko‘rib chiqildi. 

Yig‘ilishda Bosh vazir va uning o‘rinbosarlari, Prezidentning Davlat maslahatchilari, tegishli vazirlik va idoralar, xo‘jalik birlashmalari rahbarlari ishtirok etdi. Shuningdek, videokonferensiya orqali Toshkent va Nukus shaharlari, viloyatlar markazida tashkil etilgan studiyalarda Qoraqalpog‘iston Respublikasi rahbariyati, mahalliy hokimliklar, vazirlik va idoralarning hududiy tuzilmalari, korxonalar rahbarlari, tadbirkor va investorlar qatnashdilar. 

Yig‘ilishni O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev boshqardi. 

Davlatimiz rahbari investitsiyalar hajmini izchil ko‘paytirib borish, zamonaviy ishlab chiqarish obyektlarini ishga tushirish mamlakatimiz iqtisodiyotini rivojlantirish, yangi ish o‘rinlari yaratish, muhim ijtimoiy dasturlarni amalga oshirish, eng asosiysi, aholining hayot darajasi va sifatini yanada yaxshilashning hal qiluvchi omili ekanini ta’kidladi. 

2017-yilgi Investitsiya dasturiga umumiy qiymati 50 milliard AQSh dollariga teng 545 investitsiya loyihasi kiritilgan bo‘lib, yil davomida 7,3 milliard dollarlik sarmoyalarni o‘zlashtirish belgilangan. 

Shuningdek, 2017-yilda umumiy qiymati 2,4 milliard dollarga teng bo‘lgan 170 yangi ishlab chiqarish obyektini ishga tushirish mo‘ljallanmoqda. Joriy yilning yanvar-aprel oylarida umumiy qiymati 73,5 million dollarlik 9 loyihani amalga oshirish ishlari yakunlangani alohida qayd etildi. 

Investitsiya dasturiga kirmagan, davlatimiz rahbarining Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahri tumanlariga tashriflari davomida ishlab chiqilgan, hududlar miqyosida muhim ahamiyatga ega bo‘lgan 19 trillion 300 milliard so‘mlik mingdan ziyod yirik loyihalar amalga oshirilayotgani, bugungi kunda ularning 39 tasi bo‘yicha obyektlar ishga tushirilgani ta’kidlandi. 

Shu bilan birga, yig‘ilishda ayrim tarmoqlar va hududlar rahbarlarida mas’uliyat, talabchanlik va tashabbuskorlik yetishmayotgani, buning oqibatida ko‘pgina investitsiya loyihalarini amalga oshirishda sustkashlikka yo‘l qo‘yilayotgani qattiq tanqid qilindi. Jumladan, shu yilning birinchi yarmida 10 loyiha bo‘yicha obyektlarni ishga tushirish muddatlari asossiz ravishda kechiktirib yuborilgani, 9 loyihani moliyalashtirish bo‘yicha shartnomalar tuzish, 10 loyiha yuzasidan loyiha-smeta hujjatlarini tasdiqlash ishlari paysalga solib kelinayotgani aniq misollar bilan ko‘rsatib o‘tildi. Tarmoqlar rahbarlari va loyihalar tashabbuskorlari oldiga ana shunday muammolarni tezlik bilan hal qilish, bu boradagi qoloqlik holatlarini bartaraf etish qat’iy vazifa qilib qo‘yildi. 

Davlatimiz rahbari investitsiya loyihalarining o‘z vaqtida va sifatli amalga oshirilmasligi oqibatida zamonaviy obyektlarni ishga tushirish muddatlari kechikishi, bu esa talab yuqori bo‘lgan mahsulotlarning bozorga yetib borishiga, qancha-qancha odamlar, avvalo, yoshlarning ish bilan ta’minlanishiga salbiy ta’sir ko‘rsatishini ta’kidlab, bunday holatlarga yo‘l qo‘ygan mutasaddi rahbarlarga nisbatan qat’iy choralar ko‘rilishi haqida ogohlantirdi. 

Yig‘ilishda investitsiya loyihalarini amalga oshirishdagi sustkashlik sabablaridan biri eng quyi tizimda, ya’ni, tashabbuskor tuzilmalar va loyiha institutlari darajasida tegishli hujjatlar yetarlicha puxta ishlab chiqilmasligi bilan bog‘liq ekani qayd etildi. 

O‘tkazilgan o‘rganish va tahlillardan ayon bo‘lmoqdaki, ayrim istiqbolsiz loyihalarni Investitsiya dasturiga kiritish holatlari mavjud bo‘lib, ularning moliyalashtirish manbalari va maqsadli strategiyasi aniq belgilanmagan, kutilayotgan natijalar bo‘yicha zarur hisob-kitoblar ishlab chiqilmagan. 

Shu munosabat bilan davlatimiz rahbari tomonidan tegishli vazirlik va idoralarga ikki oy muddatda mamlakatimizni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning strategik vazifalaridan kelib chiqqan holda, Investitsiya dasturini shakllantirish va uni amalga oshirish, istiqbolli investitsiya loyihalari bazasini yaratish bo‘yicha me’yoriy-huquqiy bazani takomillashtirish yuzasidan qaror loyihasini ishlab chiqish va tasdiqlash uchun kiritish haqida topshiriqlar berildi. 

Bu borada kelgusi yil uchun mo‘ljallangan Investitsiya dasturiga faqat puxta ishlab chiqilgan, loyiha-smeta hujjatlari tayyor va moliyalashtirish manbalari aniq bo‘lgan investitsiya loyihalarini kiritishga alohida e’tibor berish zarurligi ta’kidlandi. 

Vazirlar Mahkamasi komplekslari, vazirlik va idoralar, xo‘jalik birlashmalari va hududlar rahbarlarining istiqbolli loyihalarni shakllantirish sifati uchun shaxsiy javobgarligi va mas’uliyatini oshirish lozimligi qayd etildi. Bu borada har bir rahbar o‘z tarmog‘i yoki hududini rivojlantirish bo‘yicha aniq ustuvor yo‘nalishlar va vazifalarni, kelgusi yillarda qanday loyihalarni amalga oshirish zarurligini har tomonlama chuqur bilishi, yaqqol tasavvur qilishi shart. 

Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyev investitsiya loyihalarini amalga oshirish yuzasidan yangi nazorat mexanizmini joriy etish bugungi kun talabiga aylanib borayotgan dolzarb vazifa ekanini ta’kidladi. Ana shu mexanizm asosida Iqtisodiyot vazirligi har bir loyiha bo‘yicha amalga oshirilayotgan ishlarni muntazam monitoring qilib, uning natijalari to‘g‘risidagi haftalik axborot va takliflarni Vazirlar Mahkamasiga kiritib borishi kerak, dedi davlatimiz rahbari. 

Vazirlar Mahkamasi har haftada tegishli tarmoqlar rahbarlari bilan mavjud muammolar va qoloqlik sabablarini muhokama qilib, ularni bartaraf etish, loyihalarni amalga oshirishni tezlashtirish yuzasidan tegishli choralar ko‘rishi lozim. Shuningdek, Vazirlar Mahkamasi Bosh prokuratura va Hisob palatasi bilan birgalikda har oyda ikki marta amalga oshirish jarayonida qandaydir muammo paydo bo‘layotgan loyihalar bo‘yicha muhokamalar o‘tkazib, ularni amaliy jihatdan hal etishi zarurligiga e’tibor qaratildi. 

Yig‘ilishda Vazirlar Mahkamasi komplekslari, vazirlik va idoralar, kompaniya va uyushmalar, hokimliklar rahbarlarining hisobotlari, takliflari eshitildi va muhokama qilindi, investitsiya loyihalarini amalga oshirishni jadallashtirish, mavjud muammolarni hal etish yuzasidan aniq topshiriqlar berildi. 

 

 

Qashqadaryo viloyat hokimligi va O'zbekiston musulmonlari idorasining viloyat vakilligi 29-30 mart kunlari masjid imom-xatiblari uchun “Turli yot g'oyalarga qarshi kurashishda imom-xatiblarning o'rni va vazifalari” mavzuida o'quv-seminar o'tkazdi.
Unda viloyat hokimligi kotibiyati mudiri D.Shodmonov, adliya boshqarmasi bo'limi boshlig'i A.Isoqov, ichki ishlar boshqarmasi mas'ul xodimlari, Qarshi davlat universiteti professori S.Choriev, viloyat ma'naviyat-targ'ibot markazi rahbari L.Saodatovalar ma'ruza bilan ishtirok etishdi.
O'quv-seminar davomida ijtimoiy-ma'naviy muhitni yanada sog'lomlashtirish bo'yicha amalga oshirilayotgan ishlar, yoshlarni ilm olishga targ'ib etish, sababsiz dars qoldirib yurgan o'quvchilar tarbiyasi bilan jiddiy shug'ullanish, yoshlar ma'naviyatini shakllantirishda islom dinining roli, yoshlarni turli mafkuraviy xurujlar: ommaviy madaniyat va missionerlar tuzog'idan asrash, diniy ekstremizm, prozelitizmga qarshi kurashish borasida imom-xatiblar oldida turgan dolzarb vazifalar hamda imom-xatiblik mas'uliyatini yanada oshirish bo'yicha atroflicha ma'lumotlar berilib, aniq vazifalar belgilab olindi.
Seminar erkin mulohaza shaklida o'tkazilib, ishtirokchilarni qiziqtirgan savollarga soha mutaxassislari atroflicha javob berdilar.
 

Chorshanba, 05 Aprel 2017 00:00

Imom-xatiblar insonlar dardi bilan yashaydi

Avtor

Qashqadaryo viloyatida 182 ta jome masjid rasmiy faoliyat yuritib kelmoqda. Joylardagi mahalla ahli orasida qaror topgan totuvlik, mehr-oqibat rishtalarining havasli ekanligida mazkur imom-xatibning alohida o'rni bor. Ayniqsa, yosh avlodning ma'nan barkamol bo'lib, sog'lom e'tiqod asosida voyaga etishida o'zini mas'ul deb biladi. Bu borada ulkan hayotiy tajribaga ega ziyolilar, hamkor va jamoat tashkilotlari bilan birgalikda ma'rifiy tadbirlar va xonadonlarda bo'lib, dinimiz ta'limotlari, ajdodlarimizning ibratli hayot yo'llaridan namunalar keltirib, kishilarni ezgulikka, bugungi farovon hayot shukronasiga chaqiradi.
Imom-xatiblar xonadonlarga tashrifi davomida mahalla faollari bilan birgalikda xonadon ahli, farzandlar bilan suhbat o'tkazar ekan, ularga avvalo yurtimizda olib borilayotgan keng qamrovli o'zgarishlarning tub mohiyatini, barcha-sa'y harakatlar faqat inson manfaatlari va vatandoshlarimizning farovon hayotlari uchun ekanligini qayd etib o'tdi. Shuningdek, yoshlarga ilm-ma'rifat, kasb-hunar egallashning hayotiy zarurati, bu bilan baxtli kelajak va jamiyat taraqqiyotida o'z o'rinlariga ega bo'lishlari mumkinligini uqtirdi.
Samimiy tashriflardan mamnun bo'lgan xonadon sohibalari vatan sog'inchi, yurtdoshlar mehriga hech narsa teng kelmasligini, nabiralari ota-onalari bag'rida yashayotganini ko'rib xursandligini, har bir farzand ota-ona bag'rida yashashi kerakligi, ota-onaning tarbiyasi muhim ahamiyatga ega ekanligini, yurtimizdagi xayrli tashabbuslarni qo'llab-quvvatlashimiz, bu borada barchamiz faol ishtirokchi bo'lishimiz lozimligini bildirib o'tdi.
 
 
 


O'ZBEKISTON RESPUBLIKASI XALQ TA'LIMI VAZIRLIGI
O'ZBEKISTON RESPUBLIKASI SOG'LIQNI SAQLASH VAZIRLIGINING QARORI
BOLALAR SOG'LOMLASHTIRISH OROMGOHLARI TO'G'RISIDAGI NIZOMNI TASDIQLASH HAQIDA


(O'zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to'plami, 2017 y., 13-son, 212-modda)
[O'zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2017 yil 31 martda ro'yxatdan o'tkazildi, ro'yxat raqami 2872]
O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012 yil 10 martdagi 67-son «Bolalarning dam olishini tashkil etish va sog'lomlashtirish tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to'g'risida»gi qaroriga muvofiq O'zbekiston Respublikasi Xalq ta'limi vazirligi va Sog'liqni saqlash vazirligi qaror qiladi:
1. Bolalar sog'lomlashtirish oromgohlari to'g'risidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. O'zbekiston Respublikasi Xalq ta'limi vazirligi va Sog'liqni saqlash vazirligining 2014 yil 11 martdagi 9 va 3-son «Bolalar sog'lomlashtirish oromgohlari to'g'risidagi nizomni tasdiqlash haqida»gi qarori (ro'yxat raqami 2572, 2014 yil 7 aprel) (O'zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to'plami, 2014 y., 15-son, 171-modda) o'z kuchini yo'qotgan deb hisoblansin.
3. Mazkur qaror rasmiy e'lon qilingan kundan e'tiboran kuchga kiradi.
Xalq ta'limi vaziri U. INOYaTOV
Toshkent sh.,
2017 yil 24 fevral,
2-mh-son
Sog'liqni saqlash vaziri A. ShADMANOV
Toshkent sh.,
2017 yil 24 fevral,
80-son
O'zbekiston Respublikasi Xalq ta'limi vazirligi, Sog'liqni saqlash vazirligining 2017 yil 24 fevraldagi 2-mh, 80-son qaroriga
ILOVA
Bolalar sog'lomlashtirish oromgohlari to'g'risida
NIZOM
Mazkur Nizom O'zbekiston Respublikasining «Ta'lim to'g'risida»gi hamda «Kasaba uyushmalari, ularning huquqlari va faoliyatining kafolatlari to'g'risida»gi qonunlariga, O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2012 yil 10 martdagi 67-son «Bolalarning dam olishini tashkil etish va sog'lomlashtirish tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to'g'risida»gi qaroriga muvofiq, bolalar sog'lomlashtirish oromgohlarining (bundan buyon matnda oromgoh deb yuritiladi) maqsadi, vazifalari va funksiyalarini hamda ularning faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Oromgoh sanitariya-gigiena, sanitariya-epidemiologiya hamda xavfsizlik talablariga to'liq javob beradigan va qulay sharoitda bolalarning belgilangan kundalik hayot tarziga rioya etishi, sifatli ovqatlanishi, ijodiy salohiyatining rivojlanishi, sog'lom turmush tarzi ko'nikmalarining shakllanishi, dam oldirilishi, salomatliklarining tiklanishi va mustahkamlanishi, jismoniy tarbiya, sport va turizm bilan shug'ullanishlarini ta'minlovchi sog'lomlashtirish muassasasi hisoblanadi.
2. Ushbu Nizom talablari davlat organlari, ular tizimidagi tashkilotlar va kasaba uyushmalari tasarrufida bo'lgan oromgohlar faoliyatiga, shuningdek kasaba uyushmalari mablag'lari yo'naltiriladigan boshqa oromgohlar faoliyatiga nisbatan tatbiq etiladi.
3. Oromgoh o'z faoliyatida O'zbekiston Respublikasining Konstitusiyasi va qonunlariga, O'zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, O'zbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, ushbu Nizom va boshqa qonun hujjatlariga hamda o'z ustaviga amal qiladi.
2-bob. Oromgohning maqsadi, vazifalari va funksiyalari
4. Oromgohning maqsadi — bolalarning o'qishdan tashqari vaqtini sermazmun o'tkazish, ularning ham jismoniy, ham ruhiy jihatdan hordiq chiqarishlarini ta'minlash, ular ongiga milliy g'oyani, vatanparvarlik tuyg'ularini hamda milliy va umuminsoniy qadriyatlarni singdirish orqali har tomonlama barkamol avlodni voyaga etkazishdan iboratdir.
5. Quyidagilar oromgohning asosiy vazifalari hisoblanadi:
bolalarning dam olishi va sog'lomlashtirilishini tashkil etish;
bolalarning jismoniy, intellektual, ma'naviy va axloqiy kamol topishiga ko'maklashish;
bolalarni o'zbek xalqining tarixiy va milliy an'analari hamda ma'naviy qadriyatlari bilan tanishtirish;
bolalarda «ommaviy madaniyat»ning turli illatlariga qarshi mafkuraviy immunitetni shakllantirish, ular ongiga umuminsoniy va milliy qadriyatlarni singdirish;
bolalarning bo'sh vaqtlarini mazmunli tashkil etish.
Oromgoh qonun hujjatlariga muvofiq boshqa vazifalarni ham amalga oshirishi mumkin.
6. Oromgoh o'ziga yuklatilgan vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni amalga oshiradi:
bolalarning har tomonlama kamol topishi, xususan, ularning shaxsi, qiziqishlari, iqtidorining rivojlanishi, mustaqil bilim olishi va ijodiy mehnat qilishi uchun zarur shart-sharoitlar yaratadi;
bolalarning ehtiyojlariga muvofiq ularning ijodiy imkoniyatlarini rivojlantirishga qaratilgan to'garaklar tashkil etadi;
qo'shimcha ta'lim xizmatlari ko'rsatadi;
bolalar bilan san'at va hunarmandchilik yo'nalishlari bo'yicha mashg'ulotlar o'tkazadi;
qobiliyatli, iqtidorli bolalarni aniqlaydi, ularning shaxsini rivojlantirishga qaratilgan musobaqalar, texnik, badiiy ijodiyot, o'lkashunoslik, ekologiya va boshqa yo'nalishlardagi tadbirlarni tashkil etadi.
Oromgoh qonun hujjatlariga muvofiq o'z maqsad va vazifalaridan kelib chiqqan holda boshqa funksiyalarni ham amalga oshirishi mumkin.
3-bob. Oromgohlar faoliyatini tashkil etish
1-§. Umumiy qoidalar
7. Vazirlar Mahkamasining 2012 yil 10 martdagi 67-son qarori bilan tasdiqlangan Respublika oromgohlarida bolalarning dam olishini tashkil etish va sog'lomlashtirish konsepsiyasiga muvofiq oromgohlar 2 turga ajratiladi:
1) stasionar oromgohlar — stasionar baza asosida qurilgan yoki vaqtinchalik ijaraga olingan ob'ektlarda tashkil etilib, unda bolalar smena davomida yashaydi;
2) kunduzgi oromgohlar — umumta'lim maktablari, akademik lisey va kasb-hunar kollejlari, sport, ijtimoiy xizmat ko'rsatish, sanatoriy-kurort muassasalari va boshqa tashkilotlar qoshida vaqtinchalik tashkil etilib, unda bolalar faqatgina kunduz kuni dam oldiriladi va sog'lomlashtiriladi.
8. Oromgoh davlat boshqaruvi va mahalliy davlat hokimiyati organlari hamda boshqa tashkilotlar (bundan buyon matnda Balansda saqlovchi deb yuritiladi) tomonidan tashkil etiladi.
Oromgoh bir nechta Balansda saqlovchi va kasaba uyushmalarining birgalikdagi mablag'lari asosida tashkil etilishi mumkin.
9. Oromgoh faoliyatiga Balansda saqlovchi tomonidan, Balansda saqlovchilar bir nechta bo'lganda kelishuv asosida ulardan biri tomonidan tayinlanadigan boshliq rahbarlik qiladi.
10. Oromgohda bolalarni sog'lomlashtirish muddatlari Balansda saqlovchi(lar) tomonidan belgilanadi. Bunda sog'lomlashtirish muddatlari yozgi mavsumda 10 kundan, kuzgi, qishki va bahorgi mavsumda 7 kundan kam bo'lmasligi lozim.
11. Oromgohda bolalarning yoshini hisobga olgan holda guruhlar tuziladi. Guruhlardagi bolalar soni 7–9 yoshdagi bolalar uchun 30 nafardan, 10–18 yoshdagi bolalar uchun 40 nafardan oshmasligi kerak.
12. Oromgohlarda Vazirlar Mahkamasining 2012 yil 10 martdagi 67-son qarori bilan tasdiqlangan Respublika oromgohlarida bolalarning dam olishini tashkil etish va sog'lomlashtirish konsepsiyasida nazarda tutilgan xizmatlar ko'rsatiladi.
13. Oromgohlarda dam oluvchilar uchun ovqatlanish va boshqa maishiy sharoitlarni tashkil etishda sanitariya qoidalari, normalari va gigiena normativlariga rioya qilinishi zarur.
2-§. Stasionar oromgohning faoliyatini tashkil etish
14. Stasionar oromgoh yuridik shaxs hisoblanadi, o'z ustaviga, mustaqil balansiga, bank hisobvarag'iga, o'z nomi yozilgan muhrga, yuridik manzili ko'rsatilgan shtamp va blankalarga ega bo'ladi.
15. Bolalar stasionar oromgohlarga Balansda saqlovchi tomonidan beriladigan yo'llanma asosida yuboriladi. Yo'llanmalar bolalarning ota-onalari yoki ularning o'rnini bosuvchi shaxslar (bundan buyon matnda ota-onalar deb yuritiladi) ishlayotgan tashkilotlar, ota-onalar, homiylar, kasaba uyushmalarining mablag'lari va qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa mablag'lar hisobidan xarid qilinadi.
16. Stasionar oromgohda bolalarni qabul qilish va kuzatish komissiyasi tuziladi.
Bolalarni qabul qilish va kuzatish komissiyasining tarkibi stasionar oromgoh rahbarining buyrug'iga muvofiq besh kishidan iborat tarkibda tasdiqlanadi hamda komissiya raisi (oromgoh rahbari) va a'zolaridan (tarbiyachi, etakchi, bosh shifokor va hamshira) tashkil topadi.
17. Bolalar stasionar oromgohga quyidagi hujjatlar asosida qabul qilinadi:
Balansda saqlovchi tomonidan beriladigan yo'llanma;
bolaning tug'ilganlik to'g'risidagi guvohnomasi yoki pasporti nusxasi;
davolash-profilaktika muassasasi tomonidan bolaning sog'lig'i haqida berilgan tibbiy ma'lumotnoma (079/x-shakl).
18. Stasionar oromgohga bolalar mazkur oromgoh tibbiyot xodimlari ko'rigidan o'tkazilgan holda qabul qilinadi. Tibbiy ko'rik jarayonida bolada biror kasallik alomati aniqlansa, bola oromgohga qabul qilinmaydi va uning davolanishi uchun 3 kun muddat beriladi.
Bola 3 kun ichida davolanib kelgan taqdirda, stasionar oromgohga qabul qilinadi va joriy smenaning yakuniga qadar oromgohda dam oldiriladi. Davolanish muddati uch kundan ortiq davom etgan taqdirda, ota-onasining 10 kun ichida berilgan yozma murojaatiga asosan bolaga berilgan yo'llanma Balansda saqlovchi tomonidan qaytarib olinadi va yo'llanma uchun to'langan mablag'ning 85 foizi to'lovchiga qaytariladi.
19. Bir smenada dam oldirilgan va sog'lomlashtirilgan bolalar stasionar oromgohga mazkur Nizomda belgilangan tartibda keyingi smenalarda ham qabul qilinishi mumkin.
20. Stasionar oromgoh xodimlarining shtatlar jadvali Balansda saqlovchi tomonidan tasdiqlanadi.
21. Stasionar oromgoh xodimlari mehnat shartnomasi asosida oromgoh boshlig'ining buyrug'i bilan ishga qabul qilinadi va lavozimidan ozod etiladi.
22. Tibbiyot xodimlari stasionar oromgohga tegishli hududiy sog'liqni saqlash organlari bilan kelishgan holda ishga qabul qilinadi. Tibbiyot xodimlari va oromgoh rahbariyati bolalarning hayoti, sog'lig'i va jismoniy rivojlanishi, ular bilan mavsum davomida davolash-profilaktika ishlari olib borilishi, sanitariya normalari, qoidalari va gigiena normativlariga rioya qilinishi uchun mas'ul hisoblanadi.
Dam oldirilayotgan va sog'lomlashtirilayotgan bolalar hamda oromgoh xodimlariga birinchi tibbiy yordam bepul ko'rsatiladi.
23. Stasionar turdagi oromgoh xodimlari uchun dam oldirish va sog'lomlashtirish mavsumi davomida yashash va ovqatlanish bepul amalga oshiriladi va buning uchun sarflanadigan xarajatlar Balansda saqlovchi hisobidan qoplanadi.
24. Stasionar oromgoh sog'lomlashtirish mavsumidan tashqari vaqtlarda shartnoma asosida turli tashkilotlar bilan seminarlar, sport musobaqalari va boshqa tadbirlarni o'tkazishi, shuningdek o'z bazasida dam olish maskanlarini tashkil etishi mumkin.
3-§. Kunduzgi oromgohning faoliyatini tashkil etish
25. Kunduzgi oromgohning kundalik faoliyati Balansda saqlovchining qaroriga ko'ra hududiy sharoitdan kelib chiqib quyidagicha tashkil etiladi:
soat 08.30 dan 14.00 gacha;
soat 08.30 dan 17.00 gacha.
26. Har bir kunduzgi oromgohda bolalarni qabul qilish va kuzatish komissiyasi tuziladi.
Bolalarni qabul qilish va kuzatish komissiyasining tarkibi oromgoh faoliyati tashkil etilayotgan muassasa rahbarining buyrug'iga muvofiq besh kishidan iborat tarkibda tasdiqlanadi hamda komissiya raisi (oromgoh rahbari) va a'zolaridan (uch nafar pedagog va tibbiyot xodimi) tashkil topadi.
27. Ota-onalar farzandini oromgohda dam oldirish uchun oromgoh faoliyati tashkil etilishidan 15 kun oldin bolalarni qabul qilish va kuzatish komissiyasiga quyidagi hujjatlarni taqdim etadi:
ota-onalar tomonidan oromgoh rahbari nomiga yozilgan ariza;
ota-onalardan birining fuqarolik pasporti nusxasi;
bolaning tug'ilganlik to'g'risidagi guvohnomasi yoki pasporti nusxasi;
davolash-profilaktika muassasasi tomonidan bolaning sog'lig'i haqida berilgan tibbiy ma'lumotnoma (079/x-shakl);
to'lov to'langanligini tasdiqlovchi hujjat (kvitansiya, to'lov topshiriqnomasi) nusxasi.
28. Kunduzgi oromgoh rahbari tomonidan dam olish mavsumi boshlanguniga qadar oromgohda smena bo'yicha dam oldiriladigan va sog'lomlashtiriladigan bolalar ro'yxati tasdiqlanadi.
29. Bir smenada dam oldirilgan va sog'lomlashtirilgan bolalar kunduzgi oromgohga mazkur Nizomda belgilangan tartibda keyingi smenalarda ham qabul qilinishi mumkin.
4-bob. Oromgoh faoliyatini ixtisoslashtirish
1-§. Umumiy qoidalar
30. Oromgohlar bolalarning yoshini e'tiborga olgan holda tarbiyaviy ishlarning mazmuni bo'yicha turli ixtisoslashgan yo'nalishlarda tashkil etilishi mumkin.
31. Stasionar oromgoh quyidagi ixtisoslashgan yo'nalishlarda tashkil etilishi mumkin:
intellektual rivojlantirish oromgohlari;
sport-sog'lomlashtirish oromgohlari;
sanatoriy-sog'lomlashtirish oromgohlari;
harbiy-sport oromgohlari;
ekologik-biologik, o'lkashunoslik oromgohlari;
ixtisoslashgan bolalar oromgohlari.
32. Kunduzgi oromgoh quyidagi ixtisoslashgan yo'nalishlarda tashkil etilishi mumkin:
mehnat va dam oldirish oromgohlari;
sport-sog'lomlashtirish oromgohlari;
ekologik-biologik, o'lkashunoslik oromgohlari.
33. Stasionar va kunduzgi oromgohlarning faoliyati bolalarning dam olishini tashkil etish va sog'lomlashtirishni amalga oshirish bo'yicha mutasaddi tashkilotchilarning taklif va tashabbuslari bilan boshqa yo'nalishlarda ham tashkil etilishi mumkin.
2-§. Intellektual rivojlantirish oromgohlari
34. Intellektual rivojlantirish oromgohlari fan olimpiadalari, ta'lim sohasining turli darajadagi musobaqalari g'oliblari bo'lgan 10–14 yoshdagi bolalarni dam oldirish va sog'lomlashtirish uchun tashkil etilgan bo'lib, unda bir yoki bir nechta fanlar yoxud tillar chuqurlashtirilgan tarzda o'rganilishiga e'tibor beriladi.
35. Intellektual rivojlantirish oromgohlari intellektual o'quv mashg'ulotlari va madaniy-ma'rifiy tadbirlar dasturlari asosida faoliyat ko'rsatadi.
36. Intellektual o'quv mashg'ulotlari dasturi fan yo'nalishlari bo'yicha dars va to'garak mashg'ulotlari, mahorat darslari, fan kechalari, turli musobaqa, viktorina va boshqa tanlovlar shaklida amalga oshiriladi.
Madaniy-ma'rifiy tadbirlar dasturi sport musobaqalari, ijodiy uchrashuvlar, adabiy-badiiy kechalar va konsert dasturlari, insho va rasmlar tanlovlari, shuningdek oromgohlar uchun tavsiya etilgan filmlar namoyishi shaklida tashkil etiladi.
37. Intellektual o'quv mashg'ulotlari va madaniy-ma'rifiy tadbirlar dasturlarini amalga oshirishda olimlar va oliy ta'lim muassasalarining professor-o'qituvchilari, adabiyot va san'at arboblari ular bilan kelishilgan holda taklif etiladi.
3-§. Sport-sog'lomlashtirish oromgohlari
38. Sport-sog'lomlashtirish oromgohlari 8–18 yoshdagi bolalar va o'smirlar uchun sport yo'nalishidagi ta'lim muassasalari tarbiyalanuvchilarining o'quv-mashq mashg'ulotlarini davom ettirishlari, ularning sport mahoratini takomillashtirish, jismoniy tayyorgarlik darajasini oshirish, sog'lig'ini mustahkamlashga yo'naltirilgan bo'lib, unda bolalarning yoshi va sport turining o'ziga xos xususiyatlari asosida har xil guruhlar tuzilishi mumkin.
39. Sport-sog'lomlashtirish oromgohlaridagi o'quv-mashq mashg'ulotlari bolalar sport maktablarida o'tkaziladigan o'quv jarayonining davomi bo'lib, mazkur muassasalar uchun mo'ljallangan dasturlar asosida murabbiylar tomonidan olib boriladi.
40. Sport-sog'lomlashtirish oromgohiga tarbiyachi va etakchilar sifatida bolalar uchun sport yo'nalishidagi ta'lim muassasalarining murabbiylari kelishuv bo'yicha jalb etiladi.
4-§. Sanatoriy-sog'lomlashtirish oromgohlari
41. Sanatoriy-sog'lomlashtirish oromgohlari yurak qon-tomir tizimining kasallanishi, nafas olish, ovqat hazm qilish organlari, tayanch-harakat apparatining o'ziga xos bo'lmagan xususiyatlari bilan betob bo'lib turadigan 7–14 yoshdagi bolalarni dam oldirish va sog'lomlashtirish uchun tashkil etiladi.
42. Sanatoriy-sog'lomlashtirish oromgohlari stasionar baza asosida qurilgan sog'lomlashtirish oromgohlari, sanatoriya turidagi maktab-internatlar, sanatoriy-profilaktoriylar bazasida, shuningdek o'rmon, daryo va boshqa suv havzalari yonida joylashgan hamda etarli darajada ko'kalamzorlashtirilgan, faoliyat yuritishi uchun zarur jihozlar bilan ta'minlangan ob'ektlarda tashkil etilishi mumkin. Mazkur oromgohlarda bolalarning sog'lomlashtirilishini tashkil etish davolash-sog'lomlashtirish rejimiga qat'iy rioya qilgan holda chiniqish bilan birga olib boriladigan davolash badan-tarbiyasi, to'yimli ovqatlanish hamda kasallik turi va xususiyatiga mos keluvchi profilaktik muolajaga asoslanishi kerak.
43. Sanatoriy-sog'lomlashtirish oromgohlarida bolalarning jismoniy tarbiyasi tibbiy nazorat ostida olib boriladi. Ushbu oromgohlarda sog'lomlashtirilayotgan bolalar uchun jismoniy zo'riqish darajasi va rejimi shifokor tomonidan belgilanadi.
44. Sanatoriy-sog'lomlashtirish oromgohlarida olis masofaga va uzoq davom etuvchi sayohatlar, harbiy o'yinlar va sport musobaqalarini o'tkazish tavsiya etilmaydi, uzoqqa yoki tez yugurishni, chidamlilikni nazarda tutuvchi boshqa mashg'ulot turlari cheklangan holda o'tkaziladi.
5-§. Harbiy-sport oromgohlari
45. Harbiy-sport oromgohlari 12 — 17 yoshdagi bolalarni harbiy-vatanparvarlik ruhida tarbiyalash, yoshlarni Vatan mudofaasiga, O'zbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlarida xizmat qilishga tayyorlash maqsadida yozgi ta'til mavsumida ichki ishlar organlarining profilaktik hisobida turuvchi voyaga etmaganlar uchun maxsus dastur asosida tashkil etiladi.
46. Harbiy-sport oromgohlarida voyaga etmaganlar bilan sport mashg'ulotlari, psixologlar ishtirokida seminar-treninglar va turli madaniy-ma'rifiy tadbirlar o'tkaziladi.
6-§. Ekologik-biologik, o'lkashunoslik oromgohlari
47. Ekologik-biologik, o'lkashunoslik oromgohlarida 7 — 14 yoshdagi bolalar uchun sayyohlik-o'lkashunoslik va ekskursiya ishlarining serqirra turlari tashkil etiladi, bolalarga mamlakatimizning tabiiy, ijtimoiy-iqtisodiy va tarixiy jihatdan o'ziga xos jihatlari chuqur o'rgatiladi.
48. Ekologik-biologik, o'lkashunoslik oromgohlarida bolalar uchun sayyohlik, o'lkashunoslik, tabiatshunoslik va ekologiya yo'nalishlarida to'garaklar tashkil etiladi.
Mazkur to'garaklarda bolalarga tabiat hodisalarini kuzatish va taqqoslash, ekologik muammolarni o'rganish va muhokama qilish, shuningdek ushbu maqsadlarda bevosita tajriba o'tkazish uchun zarur shart-sharoitlar yaratiladi.
49. Ekologik-biologik, o'lkashunoslik oromgohlari tomonidan ularda o'tkaziladigan mashg'ulotlarning xususiyatini inobatga olgan holda turli yo'nalishlar bo'yicha sayohatlar tashkil etiladi.
7-§. Ixtisoslashgan bolalar oromgohlari
50. Ixtisoslashgan bolalar oromgohlari 7 — 14 yoshdagi bolalarda etakchilik va faollikni shakllantirish, ularning ijtimoiy moslashuv ko'nikmalarini oshirishga yo'naltiriladi.
51. Ixtisoslashgan bolalar oromgohining faoliyati, qoida tariqasida, O'zbekiston Respublikasi Xalq ta'limi vazirligi tizimidagi Mehribonlik uylarida tarbiyalanayotgan o'quvchilarning ta'til paytida dam olishlari va salomatliklarini mustahkamlashni hamda ularga qo'shimcha ta'lim-tarbiya berishni nazarda tutgan holda tashkil etiladi.
52. Ixtisoslashgan bolalar oromgohida tarbiyachi sifatida Mehribonlik uylarining xizmatchilari, to'garak rahbarlari sifatida esa, «Barkamol avlod» bolalar markazlarining pedagog xodimlari jalb etilishi mumkin.
8-§. Mehnat va dam oldirish oromgohlari
53. Mehnat va dam oldirish oromgohlari umumta'lim maktablari, akademik lisey va kasb-hunar kollejlarining 15 — 18 yoshdagi o'quvchilarining ijtimoiy foydali mehnati dam oldirish va sog'lomlashtirish bilan birga qo'shib olib borilishiga yo'naltiriladi. Unda bolalar ijtimoiy foydali mehnatga tayyorlanadi, ularning mehnat ko'nikmalari shakllantiriladi. O'quvchilarning qiziqishlari va ehtiyojlarini moddiy jihatdan qo'llab-quvvatlash va rag'batlantirish oromgohni tashkil etishning asosiy sharti hisoblanadi.
54. Mehnat va dam oldirish oromgohlari kunduzgi oromgoh sifatida turli tashkilotlar, shu jumladan fermer xo'jaliklari bazasida tashkil etiladi. Mazkur oromgohlarda har bir mavsum 12 kundan ko'p bo'lmagan muddatga belgilanadi.
55. Bolalarni ijtimoiy foydali mehnatga tayyorlash va ularning mehnat ko'nikmalarini shakllantirishda bajarayotgan ishining turi va muddatlaridan qat'i nazar, 18 yoshga etmagan shaxslar uchun belgilangan sanitariya-epidemiologik qoidalar va mehnatni muhofaza qilish qoidalari talablariga rioya qilinishi shart. Mazkur muassasalarga qabul qilingan bolalar O'n sakkiz yoshdan kichik shaxslarning mehnati qo'llanishi taqiqlanadigan noqulay mehnat sharoitlari ishlari ro'yxatida (ro'yxat raqami 1990, 2009 yil 29 iyul) nazarda tutilgan ishlarga jalb qilinmasligi lozim.
56. Mehnat va dam oldirish oromgohlarining kun tartibini ishlab chiqishda bolalarning mehnat faoliyatini jismoniy sog'lomlashtirish va madaniy-ommaviy tadbirlar bilan uyg'unlashtirilgan holda olib borish nazarda tutiladi.
5-bob. Dam oldirish va sog'lomlashtirish jarayoni
57. Oromgohda bolalarning dam oldirilishi va sog'lomlashtirilishi o'quv va madaniy-ma'rifiy dasturlar hamda sog'lomlashtirish tadbirlari asosida tashkil etiladi.
58. Oromgohning har bir to'garagida kamida 10 nafar bolalardan iborat guruhlar tashkil etiladi.
59. Oromgohda barcha yo'nalishdagi to'garak mashg'ulotlari uchun haftada 4 akademik soat, sayyohlik-o'lkashunoslik yo'nalishidagi to'garaklar uchun haftada 6 akademik soat ajratiladi.
60. To'garaklarning faoliyati oromgoh rahbari tomonidan tasdiqlanadigan o'quv reja hamda bolalarning yoshi, psixofiziologik xususiyatlari va sanitariya normalari, qoidalari va gigiena normativlari inobatga olingan holda tuzilgan mashg'ulotlar jadvali asosida bepul amalga oshiriladi.
6-bob. Dam oldirish va sog'lomlashtirish jarayoni ishtirokchilarining huquq va majburiyatlari
61. Bolalar, ota-onalar va pedagog xodimlar dam oldirish va sog'lomlashtirish jarayoni ishtirokchilari hisoblanadi.
62. Bolalar quyidagi huquqlarga ega:
oromgohning ichki tartib-qoidalari bilan tanishish;
oromgohda qiziqishiga ko'ra to'garak turini tanlash va unda bepul ta'lim olish;
oromgohning tibbiy va qo'shimcha ta'lim xizmatlaridan foydalanish;
oromgohning moddiy-texnik bazasidan samarali foydalanish;
oromgohdagi sharoit, ovqatlanish, tibbiy xizmat va o'quv jarayoni masalalarida yuzaga kelgan muammolar bo'yicha oromgoh rahbariyatiga murojaat qilish;
oromgoh faoliyatini takomillashtirishga oid takliflar berish.
Bolalar qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlardan ham foydalanishlari mumkin.
63. Bolalar quyidagilarga majbur:
oromgoh ichki tartib-qoidalariga rioya qilish;
oromgoh hududini rahbariyat ruxsatisiz va pedagoglar kuzatuvisiz tark etmaslik;
sanitariya normalari, qoidalari va gigiena normativlariga amal qilish;
oromgoh xodimlariga hurmat bilan munosabatda bo'lish;
o'zi va atrofidagilarning sog'lig'iga zarar etkazadigan harakatlar qilmaslik;
oromgohning mol-mulkini asrab-avaylash va unga ziyon etkazmaslik;
atrof-muhit va o'simliklarga ehtiyotkorona munosabatda bo'lish.
Bolalarga qonun hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlar ham yuklatilishi mumkin.
64. Ota-onalar quyidagi huquqlarga ega:
oromgoh xodimlaridan farzandiga hurmat bilan munosabatda bo'lish va sifatli xizmat ko'rsatilishini talab qilish;
oromgohning ichki tartib-qoidalari, kun tartibi va taomnoma bilan tanishish;
farzandini oromgohdan o'z xohishiga ko'ra muddatidan oldin olib ketish;
oromgoh faoliyatini takomillashtirish yuzasidan oromgoh rahbariyatiga taklif berish.
Ota-onalar qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlardan ham foydalanishlari mumkin.
65. Ota-onalar quyidagilarga majbur:
dam oldirish va sog'lomlashtirish davrida farzandini zarur kiyim-bosh va shaxsiy gigiena vositalari bilan ta'minlash;
farzandini oromgohga o'z vaqtida olib kelish va olib ketish;
to'lovni o'z vaqtida amalga oshirish.
Ota-onalarga qonun hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlar ham yuklatilishi mumkin.
66. Oromgohning pedagog xodimlari quyidagi huquqlarga ega:
oromgohning ichki tartib-qoidalari bilan tanishish;
o'z kasbiy sha'ni va qadr-qimmatini himoya qilish;
oromgohni boshqarishda ishtirok etish;
oromgoh rahbariyatiga oromgoh faoliyatini takomillashtirish bo'yicha takliflar kiritish.
Oromgohning pedagog xodimlari qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlardan ham foydalanishlari mumkin.
67. Oromgohning pedagog xodimlari quyidagilarga majbur:
ushbu Nizom talablariga va oromgohning ichki tartib-qoidalariga rioya qilish;
kasbiga xos bo'lgan xulq-atvorda bo'lish;
to'garak mashg'ulotlarini tasdiqlangan o'quv reja asosida tashkil etish;
bolalarga hurmat bilan munosabatda bo'lish, ularni Vatanga sadoqat, milliy va umuminsoniy qadriyatlarga hurmat, atrof-muhitga ehtiyotkorlik bilan munosabatda bo'lish ruhida tarbiyalash;
oromgohda bo'lgan davrida bolaning hayoti va salomatligini muhofaza qilish.
Oromgohning pedagog xodimlariga qonun hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlar ham yuklatilishi mumkin.
68. Oromgoh rahbari quyidagi huquqlarga ega:
oromgoh xodimlari va dam oluvchilardan oromgohning ichki tartib-qoidalariga rioya etilishini talab qilish;
o'quv va madaniy-ma'rifiy dasturlar, sport tadbirlari hamda to'garak mashg'ulotlarini takomillashtirish bo'yicha takliflar kiritish;
bolalar tomonidan oromgohning ichki tartib-qoidalariga rioya qilinmagan taqdirda, ularning ota-onalariga xabar berish;
oromgohning ichki tartib-qoidalarini qo'pol ravishda buzgan bolalarni oromgohdan chetlashtirish va keyingi smenalarga qabul qilmaslik.
Oromgoh rahbari qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlardan ham foydalanishlari mumkin.
69. Oromgoh rahbari quyidagilarga majbur:
ushbu Nizom talablariga rioya qilish;
oromgoh faoliyatini tashkil etishda sanitariya normalari, qoidalari va gigiena normativlariga rioya qilish;
bolalarning dam oldirilishi va sog'lomlashtirilishi uchun zarur shart-sharoitlar yaratish;
to'garaklarni bolalarning yoshi, psixofiziologik holati va qiziqishlarini inobatga olgan holda tashkil etish;
moddiy-texnik bazadan samarali foydalanilishi va asrab-avaylanishini ta'minlash;
dam oldirish va sog'lomlashtirish jarayoni ishtirokchilariga bepul tibbiy xizmat ko'rsatish va ularni dori-darmon bilan ta'minlash;
bolaning salomatligi jiddiy yomonlashgan hollarda uning ota-onasini hamda oromgohga biriktirilgan tibbiyot muassasasini xabardor qilish.
Oromgoh rahbariga qonun hujjatlariga muvofiq boshqa majburiyatlar ham yuklatilishi mumkin.
7-bob. Oromgohni moliyalashtirish
1-§. Umumiy qoidalar
70. Bolalarni oromgohlarda dam oldirish va sog'lomlashtirish uchun zarur bo'lgan mablag'lar miqdori dam oldirilishi rejalashtirilgan bolalar sonidan kelib chiqib aniqlanadi.
71. Oromgohning buxgalteriya hisobi va hisoboti buxgalteriya hisobi to'g'risidagi qonun hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
2-§. Stasionar oromgohni moliyalashtirish
72. Stasionar oromgohlarda bolalarni saqlash xarajatlari quyidagi manbalar hisobidan qoplanadi:
ijtimoiy sug'urta mablag'lari;
kasaba uyushmasi byudjeti mablag'lari;
oromgohga borish uchun beriladigan yo'llanmalarni sotishdan tushgan mablag'lar;
Balansda saqlovchining mablag'lari;
homiylik xayriyalari;
qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa mablag'lar.
73. Stasionar turdagi oromgohni doimiy saqlash bo'yicha xarajatlar Balansda saqlovchi tomonidan amalga oshiriladi.
Agar oromgoh bir nechta Balansda saqlovchi va kasaba uyushmalarining birgalikdagi mablag'lari asosida tashkil etilgan bo'lsa, uni moddiy ta'minlash bo'yicha xarajatlar oromgohni tashkil etishda ishtirok etgan tashkilotlar tomonidan oromgohga sog'lomlashtirish uchun jo'natilgan bolalarning soniga mutanosib ravishda qoplanadi.
74. Balansda saqlovchi stasionar oromgohning bolalarni qabul qilish quvvati doirasida oromgohga o'z hisobidan bolalar uchun qo'shimcha o'rinlar tashkil qilishi mumkin. Bunda oromgohdagi bolalar sonining ortishi va ularning ta'minoti bilan bog'liq xarajatlar, shu jumladan, bolalarning ovqatlanishi, davolanishi, oromgoh xodimlarining ish haqi uchun qo'shimcha mablag'lar va boshqa xarajatlar Balansda saqlovchi tomonidan qoplanadi.
75. Stasionar oromgohning moliyaviy-xo'jalik faoliyati muntazam ravishda, lekin dam olish mavsumi davomida kamida bir marta Balansda saqlovchi va kasaba uyushmasi qo'mitasi tomonidan tekshiriladi.
76. Dam olish mavsumi tugagach, stasionar oromgohning moliyaviy-xo'jalik faoliyati Balansda saqlovchi va kasaba uyushmasi qo'mitasi tomonidan taftish qilinadi hamda oromgohning mol-mulki to'liq xatlovdan o'tkaziladi.
3-§. Kunduzgi oromgohni moliyalashtirish
77. Kunduzgi oromgohlarda bolalarni saqlash xarajatlari quyidagi manbalar hisobidan qoplanadi.
ota-onalar to'lovi;
homiylik xayriyalari;
Balansda saqlovchilarning mablag'lari;
qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa mablag'lar.
78. Kunduzgi oromgohni moddiy ta'minlash, bolalarni sog'lomlashtirish, tarbiyaviy ishlarni o'tkazish, ovqatlantirish uchun zarur bo'lgan xarajatlar oromgoh rahbari tomonidan tasdiqlanadigan xarajatlar smetasiga muvofiq amalga oshiriladi.
79. Kunduzgi oromgohda bolalarni uzluksiz ravishda sifatli oziq-ovqat mahsulotlari bilan ta'minlash uchun zarur bo'lgan mablag'lar bolalarning oromgohda bo'lganligi uchun ota-onalar to'lovi hamda oromgohlar faoliyat samaradorligini oshirishga doir tashkiliy masalalarni o'z vaqtida hal etish, xavfsizlik va tibbiy xizmat, shuningdek bolalarning mazmunli dam olishini ta'minlash bo'yicha hududiy muvofiqlashtiruvchi guruh (bundan buyon matnda Hududiy muvofiqlashtiruvchi guruh deb yuritiladi) tomonidan aniqlashtiriladigan boshqa manbalar hisobidan qoplanadi.
Oziq-ovqat mahsulotlari bilan ta'minlash uchun zarur bo'lgan mablag'lar Hududiy muvofiqlashtiruvchi guruhning tashabbusi bilan ular tomonidan aniqlashtirilgan moliyaviy manbalar hisobidan 100 foizgacha qoplanishi mumkin.
80. Kunduzgi oromgohda bolalarni ovqatlantirish oromgoh tashkil etiladigan muassasa oshxonasida ijara shartnomasi asosida faoliyat ko'rsatayotgan tadbirkorlik sub'ekti va oromgoh tashkil etiladigan muassasa o'rtasida O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2016 yil 2 maydagi 132-son «Umumiy o'rta va o'rta maxsus, kasb-hunar ta'limi muassasalarida sog'lom ovqatlanishni tashkil etishni yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to'g'risida»gi qaroriga muvofiq shartnoma asosida amalga oshiriladi.
81. Ota-onalar tomonidan bir nafar bola uchun amalga oshiriladigan to'lov miqdori oromgohdagi bolalarni ovqatlantirish uchun sarflanadigan mablag'larning boshqa manbalar hisobidan qoplanmaydigan qismini rejadagi bolalar soniga bo'lish orqali Hududiy muvofiqlashtiruvchi guruh tomonidan belgilanadi.
82. Bolalarni ovqatlantirish uchun sarflanadigan mablag'lar miqdori sanitariya qoidalari, normalari va gigiena normativlarida belgilangan bir kunlik ovqatlanish normativi hamda oromgohda bo'lish muddatidan kelib chiqib, kunduzgi oromgoh tashkil etiladigan muassasa oshxonasida ijara shartnomasi asosida faoliyat ko'rsatayotgan tadbirkorlik sub'ektining xarajatlari inobatga olingan holda belgilanadi.
83. Ota-onalar to'lovi mablag'lari to'laligicha kunduzgi oromgohda bolalarni ovqatlantirish xarajatlariga yo'naltiriladi.
84. Kunduzgi oromgohda bolalarni dam oldirish jarayoniga oromgoh tashkil etilgan muassasada faoliyat ko'rsatayotgan pedagog va boshqa xodimlar bilan birga ixtiyoriylik asosida boshqa ta'lim muassasalarining xodimlari ham jalb etiladi. Mazkur xodimlarning asosiy ish joyi bo'yicha ish haqlari saqlab qolinadi hamda ularga oromgohdagi faoliyati uchun qo'shimcha haq to'lanmaydi.
85. Ota-onalar to'lovini to'lash va xarajatlarni amalga oshirish uchun kunduzgi oromgoh tashkil etiladigan muassasaga xizmat ko'rsatuvchi tegishli g'aznachilik bo'linmasida shaxsiy g'azna hisobvarag'i ochiladi.
8-bob. Yakuniy qoidalar
86. Oromgohni qayta tashkil etish yoki tugatish O'zbekiston Respublikasining qonun hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
87. Ushbu Nizom O'zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi, Mehnat vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Madaniyat va sport ishlari vazirligi, Oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligining O'rta maxsus, kasb-hunar ta'limi markazi, O'zbekiston Kasaba uyushmalari Federasiyasi Kengashi, O'zbekiston Fermerlari kengashi hamda O'zbekiston Respublikasi Savdo-sanoat palatasi bilan kelishilgan.
Moliya vaziri B. XODJAYEV
2017 yil 14 fevral,
Mehnat vaziri A. ABDUXAKIMOV
2017 yil 14 fevral,
Ichki ishlar vaziri A. AZIZOV
2017 yil 14 fevral,
Madaniyat va sport ishlari vaziri B. AXMYEDOV
2017 yil 14 fevral,
Oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligining O'rta maxsus, kasb-hunar ta'limi markazi direktori U. SALIMOV
2017 yil 14 fevral,
O'zbekiston Kasaba uyushmalari Federasiyasi Kengashi raisi Q. RAFIKOV
2017 yil 14 fevral
O'zbekiston Fermerlari kengashi raisi S. TURDIYEV
2017 yil 14 fevral
Savdo-sanoat palatasi raisi A. ShAYXOV
2017 yil 14 fevral


O'ZBEKISTON RESPUBLIKASINING QONUNI

MARKAZIY OSIYO MINTAQAVIY IQTISODIY HAMKORLIK INSTITUTINI TA'SIS ETISH TO'G'RISIDAGI BITIMNI (ISLOMOBOD, 2016 YIL 26 OKTYABR) RATIFIKASIYA QILISH HAQIDA

(O'zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to'plami, 2017 y., 13-son, 197-modda)
Qonunchilik palatasi tomonidan 2017 yil 25 martda qabul qilingan
Senat tomonidan 2017 yil 28 martda ma'qullangan
Markaziy Osiyo mintaqaviy iqtisodiy hamkorlik institutini ta'sis etish to'g'risidagi Bitim (Islomobod, 2016 yil 26 oktyabr) ratifikasiya qilinsin.
O'zbekiston Respublikasining Prezidenti Sh. MIRZIYoYEV
Toshkent sh.,
2017 yil 31 mart,
O'RQ-424-son



Page 1 of 17

Bazaviy interaktiv xizmatlar

Manzilimiz


Manzil: Qashqadaryo viloyati, Qarshi shahri, Mustaqillik Maydoni,1
Pochta indeksi:180100
Telefon
: 0(375)221-12-88, 0(375)221-03-81
Faks
: 0(375)221-13-40
Veb-sayt
http://www.qashqadaryo.uz
Elektron pochta
Yaqin jamoat transport to`xtash joylari 
Milliy bank va Mustaqillik Maydoni bekati
Avtomashrut
1,4,5,7,10,18,20,22,23,27,
37,44,462,11,21,37,33

Hozir saytimizda

Bizning saytimizda 322 mehmonlar va ro'yhatdan o'tgan foydalanuvchilar 0

Foydali resurslar

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Matbuot xizmati
www.press-service.uz
   
O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati
www.senat.uz
   
O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Qonunchilik palatasi
www.parliament.gov.uz
   
O‘zbekiston Respublikasining Hukumat portali
www.gov.uz
   
O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari bo‘yicha vakili (ombudsman)
www.ombudsman.uz
   
O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi
www.prokuratura.uz
   
 
Aloqa, axborotlashtirish va telekommunikatsiya texnologiyalari sohasida nazorat bo'yicha davlat inspeksiyasi
http://gis.uz/

 

Mobil ilovalar

Bosh sahifa

Qabul kunlari

A- A A+

Rahbariyatga murojaat etish

Rahbariyatga murojaat etish

Viloyat hokimligining umumiy bo'limiga murojjat etish (Yangi oynada ochiladi)

Mobil versiya

Mobil versiyaga o'tish

Bog'lanish

Ishonch telefon raqami 
0(371) 200-55-05 
Ishonch telefon raqami reglament
Yagona telefon raqami
0(375) 221-07-60 
Yagona telefon raqami reglamenti

Batafsil>>>

Biz bilan bog'lanish

Sahifa adressi

Maxsus imkoniyatlar

K'orinish

Pastda o'zingizga kerakli parametrni tanlasng
Blue Green Red Radian
Select menu
Google Font
Body Font-size
Body Font-family
Reset
Click to listen highlighted text! Powered By GSpeech